Μια πρόσφατη παρουσίαση των αποτελεσμάτων μεγάλης κλινικής μελέτης -με κυρίαρχη τη συμμετοχή Ελλήνων ασθενών– στο Διεθνές Συνέδριο Εγκεφαλικών Επεισοδίων (ICS) 2026 στη Νέα Ορλεάνη φέρνει στο προσκήνιο, ένα νέο υπό εξέταση φάρμακο που βασίζεται στη χημική ουσία ασουντεξιάνη (asundexian).
Αυτή ακριβώς η ουσία φαίνεται να δίνει «απάντηση» σε ένα θεραπευτικό τέλμα που διήρκεσε πάνω από 20 χρόνια.
Ο αναστολέας του παράγοντα XIa, ασουντεξιάνη είναι μιας νέας γενιάς αντιπηκτικό και λαμβάνεται από το στόμα μία φορά την ημέρα.
Βοηθά στην πρόληψη των υποτροπών, όταν ο θρόμβος αίματος ταξιδεύει στον εγκέφαλο σε άτομα που τις τελευταίες 72 ώρες είχαν:
- οξύ εγκεφαλικό επεισόδιο λόγω θρόμβου αίματος που σχηματίστηκε έξω από την καρδιά (οξύ μη καρδιοεμβολικό ισχαιμικό εγκεφαλικό επεισόδιο) ή
- μίνι-εγκεφαλικό επεισόδιο με υψηλό κίνδυνο εξέλιξής του σε εγκεφαλικό επεισόδιο (παροδικό ισχαιμικό επεισόδιο υψηλού κινδύνου).
Η ουσία αποδείχθηκε ότι πέτυχε μείωση 26% στον κίνδυνο νέου εγκεφαλικού επεισοδίου σε ασθενείς που είχαν ήδη υποστεί ένα αρχικό συμβάν. Το πιο εντυπωσιακό στοιχείο της μελέτης είναι ότι η προστασία αυτή δεν συνοδεύτηκε από αύξηση των σοβαρών αιμορραγιών, ένα πρόβλημα που παραδοσιακά περιόριζε την αποτελεσματικότητα των αντιθρομβωτικών θεραπειών.
«Τα ευρήματα από την μελέτη OCEANIC-STROKE είναι μια αξιοσημείωτη ερευνητική επιτυχία, που αποδεικνύει μια σημαντική μείωση του κινδύνου εγκεφαλικού επεισοδίου με το asundexian σε σύγκριση με το εικονικό φάρμακο, μαζί με μια διαρκή θεραπευτική επίδραση και ένα προφίλ ασφάλειας χωρίς παρατηρούμενη αύξηση στις σοβαρές αιμορραγίες», δήλωσε στο Συνέδριο ICS, ο Mike Sharma, κύριος ερευνητής της μελέτης και καθηγητής στο Πανεπιστήμιο McMaster.
Τα δεδομένα της μελέτης
Όπως αποδείχθηκε από τη μελέτη, η νέα φαρμακευτική ουσία παρουσιάζει τα εξής χαρακτηριστικά:
- Συνολική αποτελεσματικότητα: Μείωση υποτροπών κατά 26% σε σύγκριση με το εικονικό φάρμακο (placebo).
- Προφίλ ασφάλειας: Οι σοβαρές και θανατηφόρες αιμορραγίες παρέμειναν σε επίπεδα παρόμοια με εκείνα του εικονικού φαρμάκου.
- Ευρύτητα εφαρμογής: Τα θετικά αποτελέσματα ήταν ομοιόμορφα σε όλες τις ομάδες, ανεξάρτητα από το φύλο, την ηλικία ή τη βαρύτητα του πρώτου επεισοδίου.
Ο Αμερικανικός Οργανισμός Τροφίμων και Φαρμάκων – FDA έχει ήδη θέσει το φάρμακο σε διαδικασία fast track (γρήγορης έγκρισης), ενώ η κατάθεση του φακέλου στον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων (EMA) αναμένεται εντός του 2026.
Πρωταγωνιστικός ο ρόλος της Ελλάδας
Η χώρα μας κατέλαβε στην μελέτη αυτή, την 8η θέση παγκοσμίως στην ένταξη ασθενών, ξεπερνώντας πολλές μεγαλύτερες χώρες και αποδεικνύοντας το υψηλό επίπεδο των ελληνικών νευρολογικών κλινικών.
Συνολικά συμμετείχαν 446 Έλληνες ασθενείς σε 17 ερευνητικά κέντρα. Το Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο «Αττικόν», υπό τον Καθ. Γεώργιο Τσιβγούλη, αναδείχθηκε πρώτο κέντρο παγκοσμίως σε αριθμό ασθενών (209 συμμετοχές).
Το Νοσοκομείο «ΑΧΕΠΑ» στη Θεσσαλονίκη, υπό τον Καθ. Θεόδωρο Καραπαναγιωτίδη, κατέλαβε τη 12η θέση διεθνώς.
Η γεωγραφική κατανομή περιλάμβανε κέντρα σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Πάτρα, Ηράκλειο, Λάρισα, Αλεξανδρούπολη και Ιωάννινα.
Το κοινωνικό και οικονομικό αποτύπωμα
Η ανάγκη για αποτελεσματικότερη πρόληψη είναι επιτακτική, αν αναλογιστεί κανείς ότι στην Ελλάδα καταγράφονται περίπου 60.000 εγκεφαλικά ετησίως. Οι υποτροπές είναι συχνά πιο βαριές, οδηγώντας σε μόνιμες αναπηρίες και τεράστια επιβάρυνση για τα συστήματα υγείας.
Είναι χαρακτηριστικό ότι το κόστος αποκατάστασης για έναν ασθενή μπορεί να αγγίξει τα 1.500 με 2.000 ευρώ επιπλέον των καλύψεων του ΕΟΠΥΥ.
«Για τους κλινικούς ιατρούς και τους ερευνητές που έχουν αφιερώσει δεκαετίες προσπαθώντας να μειώσουν την παγκόσμια επιβάρυνση των υποτροπιαζόντων εγκεφαλικών επεισοδίων, τα αποτελέσματα αντιπροσωπεύουν την επιστημονική πρόοδο που ο τομέας προσπαθεί εδώ και καιρό να επιτύχει», κατέληξε ο Καθ. Sharma.
